Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Biologia gleby

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: R.7s.BGL.SI.RROAB Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Biologia gleby
Jednostka: Katedra Mikrobiologii i Biomonitoringu
Grupy:
Punkty ECTS i inne: (brak)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Skrócony opis:

KIERUNEK STUDÓW : ROLNICTWO / ECTS: 2 / semestr: 2

Profil: ogólnoakademicki / Forma i poziom: SI

status: kierunkowy/fakultatywny

Wymagania wstępne: ukończony kurs z mikrobiologii

Zajęcia z biologii gleby mają na celu zaznajomienie studentów z najważniejszymi procesami biologicznymi i biogeochemicznymi przebiegającymi w ekosystemach lądowych. Wykłady umożliwią zrozumienie znaczenia organizmów glebowych w funkcjonowaniu biocenozy, transformacji biogenów oraz ich wzajemnym wpływie na siebie i na inne organizmy żywe. Studia z zakresu biologii gleby mają uwypuklić znaczenie organizmów glebowych w krążeniu materii i przepływie energii między elementami biocenozy glebowej. Szczególna uwaga będzie zwrócona na znaczenie organizmów glebowych w zapewnieniu żyzności gleby oraz na ich pochodzenie, aktywność i rolę w przemianach materii organicznej, tj. podstawowego substratu energetycznego gleby. Ponadto będzie mowa o roli organizmów glebowych w powstawaniu gleby i utrzymaniu jej żyzności.

Pełny opis:

Wykłady:

1. Historia i podstawowe pojęcia z zakresu biologii gleby. Biota gleby i ich bioróżnorodność.

2. Elementy ekologii gleby, gleba jako środowisko życia różnych grup organizmów (niższych i wyższych). Pojęcie niszy ekologicznej.

3. Aktywność biologiczna gleby. Metody jej pomiarów, wskaźniki aktywności gleby.

4. Metabolizm gleby a drobnoustroje. Mikrobiologiczna i biochemiczna aktywność gleby i jej żyzność. Tlenowe i beztlenowe procesy zachodzące w środowisku glebowym.

5. Rola organizmów glebowych i procesów biogeochemicznych w powstawaniu i formowaniu gleby.

6. Funkcja organizmów niższych w środowisku glebowym. Reakcje biochemiczne zachodzące w środowiskach glebowych. Metabolizm gleby a drobnoustroje.

7. Źródła energii i pokarmu dla organizmów glebowych

8. Wzajemne zależności miedzy organizmami glebowymi, interakcje: mikroorganizmy-gleba-rośliny.

9. Procesy mikrobiologiczne, a krążenie biogenów w przyrodzie i glebie. Biogeochemia próchnicy glebowej, cykl azotu

10. Biogeochemia P, K, Mg, Fe. Rola sideroforów w zapewnieniu zdrowotności roślin.

11. Ryzosfera. Interakcje miedzy korzeniami roślin a drobnoustrojami, zjawisko allelopatii, mykoryzy, symbiozy.

12. Fyllosfera. Uwarunkowania odporności roślin na patogeny. Zmęczenie gleby.

13. Drobnoustroje glebowe, a systemy uprawy roślin (ugór, monokultura, intensywne płodozmiany specjalistyczne, użytki zielone i pastwiska, sady, lasy).

14. Elementy biotechnologii gleby. Normy ISO, dyrektywy UE i zalecenia stosowane w ocenie jakości i zdrowotności gleb uprawnych.

Ćwiczenia:

1. Mikrobiologiczna analiza gleby – grupy fizjologiczne drobnoustrojów, ich uzdolnienia biochemiczne.

2. Odczyt mikrobiologicznej analizy gleby, interpretacja wyników.

3. Mikrofauna glebowa.

4. Glony glebowe

5. Oznaczanie aktywności biologicznej gleb.

6. Oznaczanie aktywności enzymatycznej gleb.

7. Oznaczanie toksyczności pestycydów, metali ciężkich i antybiotyków na mikroorganizmy glebowe.

8. Wymagania wzrostowe drobnoustrojów glebowych (zakres pH, temperatury i stężenie soli w podłożu)

9. Grzyby toksynotwórcze i patogeniczne w glebie.

10. Mykotoksyny, nitrozoaminy – testy toksyczności.

11. Fitotoksyny (wodne izolaty z cebuli, czosnku, chrzanu, gorczycy, papryki, pieprzu) – testy toksyczności. Jakość i zdrowotność gleb wg norm ISO.

12. Mikroorganizmy ważne w biotechnologii gleby, jej żyzności i aktywności.

13. Interakcje między drobnoustrojami glebowymi, antybioza.

14. Izolacja DNA z gleby

Struktura aktywności studenta:

zajęcia realizowane z bezpośrednim udziałem prowadzącego: godzin: 35 ECTS** 1,4

W tym:

wykłady 15 godz.

ćwiczenia i seminaria 15 godz

konsultacje 2 godz

udział w badaniach 0 godz

obowiązkowe praktyki i staże 0 godz

udział w egzaminie i zaliczeniu 3 godz.

praca własna (0.6 ECTS**) 15 godz.

Literatura:

Podstawowa:

1.Burges S., Raw K.J.: Biologia gleby

2. Richards D.T.: Ekologia gleby

3. Kunicki-Goldfinger W. - Życie bakterii.

4. Błaszczyk M. Mikroorganizmy w ochronie środowiska

Uzupełniająca:

1. Błaszczyk M.: Mikrobiologia środowisk

2. Normy Polskie, poradniki sanitarne, przepisy, dyrektywy UE, ustawy i rozporządzenia.

Efekty uczenia się:

Po zakończeniu kursu Student:

Wiedza:

- definiuje i opisuje najważniejsze procesy zachodzące w środowisku naturalnym z udziałem różnych drobnoustrojów glebowych

- wskazuje na właściwe kierunki działań mające na celu uzdrowienie zanieczyszczonych gleb.

Umiejętności:

- interpretuje wyniki mikrobiologicznej analizy gleby.

- oznacza aktywność biologiczną gleby.

- oznacza toksyczność w środowisku glebowym pestycydów i metali ciężkich.

- posługuje się sprzętem laboratoryjnym.

Kompetencje społeczne:

- wykonuje postawione zadania samodzielnie lub w zespole.

- świadomy jest zagrożeń dla środowiska glebowego płynących z niewłaściwego stosowania pestycydów i nawozów sztucznych.

Metody i kryteria oceniania:

Wykłady:

Egzamin pisemny z całości wiedzy przedstawionej na wykładach i ćwiczeniach (zadania problemowe, tworzenie krótkich definicji, rozwiązywanie przedstawionych zagadnień).

Ćwiczenia:

1. Oceny za wykonane działania realizowane indywidualnie i w zespołach dwuosobowych w trakcie prac nad sprawozdaniami z ćwiczeń. Wyznacznikiem oceny będzie efektywność i organizacja zespołu oraz umiejętność korzystania z materiałów źródłowych.

2. Poprawność wykonania sprawozdań oraz oceny z kolokwiów.

Ocena końcowa (formująca): średnia z ocen formujących

1. Ocena niedostateczna (2,0): wystawiana jest wtedy, jeśli w zakresie co najmniej jednej z trzech składowych (W, U lub K) przedmiotowych efektów kształcenia student uzyska mniej niż 50% obowiązujących efektów dla danej

składowej.

2. Ocena dostateczna (3,0): wystawiana jest wtedy, jeśli w zakresie każdej z trzech składowych (W, U lub K) efektów kształcenia student uzyska przynajmniej 50% obowiązujących efektów dla danej składowej.

3. Ocena ponad dostateczna (3,5): wystawiana jest na podstawie średniej arytmetycznej z trzech składowych (W, U lub K) efektów kształcenia (średnio 61-70%).

4. Podobny sposób obliczania ocen jak przedstawiony w pkt. 3 przyjęto dla ocen dobrej (4,0 - średnio 71-80%), ponad dobrej (4,5 - średnio 81-90%) i bardzo dobrej (5,0 - średnio >90%).

Ocena końcowa=0,6 x ocena z egzaminu (wykłady)+ 0,4 x ocena podsumowująca (ćwiczenia)

UWAGA: Prowadzący zajęcia, na podstawie stopnia opanowania przez studenta obowiązujących treści programowych

danego przedmiotu, w oparciu o własne doświadczenie dydaktyczne, formułuje ocenę, posługując się podanymi wyżej

kryteriami formalnymi.

Przedmiot nie jest oferowany w żadnym z aktualnych cykli dydaktycznych.
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie.