Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Ekologia krajobrazu

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: R.2s.EKR.SM.RROTX Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Ekologia krajobrazu
Jednostka: Katedra Agrotechniki i Ekologii Rolniczej
Grupy:
Punkty ECTS i inne: (brak)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Skrócony opis:

Przedmiot obejmuje podstawowe zagadnienia dotyczące krajobrazu, jego pojmowania, rozpoznawania elementów składowych krajobrazu, rozumienia ich znaczenia i wzajemnych powiązań oraz przeobrażeń pod wpływem czynników antropogenicznych. Pozwala słuchaczom rozpoznawać elementy naturalne i antropogeniczne w krajobrazie, ich walory oraz współczesne zagrożenia dla ich stanu, zapoznaje z metodami waloryzacji krajobrazu dla potrzeb rekreacji (agroturystyki), z uwzględnieniem zagrożeń wynikających z tych form antropopresji.

Pełny opis:

Zajęcia odbywają się w wymiarze 30 godzin w 15 tygodniowym semestrze; w pierwszej połowie semestru odbywają się wykłady, a w drugiej - ćwiczenia audytoryjne wg poniższego zestawienia:

Tematyka wykładów:

1. Podstawowe pojęcia i przedmiot badań ekologii krajobrazu

2. Rodzaje krajobrazu, struktura, różnorodność i funkcjonowanie krajobrazu

3. Specyfika i funkcjonowanie krajobrazów kulturowych, wpływ człowieka na przeobrażenie krajobrazu od pierwotnego do współczesnych krajobrazów kulturowych

4. Krajobraz rolniczy - jego elementy i funkcjonowanie

5. Zadrzewienia w krajobrazie i ich rola biocenotyczna, mikroklimatyczna, gospodarcza, społeczna

6. Znaczenie, rodzaje i formowanie zadrzewień w krajobrazie rolniczym

7. Najważniejsze ekosystemy leśne Polski, ich rozmieszczenie i przydatność rekreacyjna

8. Zagrożenia zbiorowisk leśnych związane z antropopresją i ich formy ograniczające walory rekreacyjne

9. Woda w krajobrazie, jej formy i znaczenie

10. Zagrożenia zasobów wodnych w krajobrazie rolniczym i zasady ich ochrony

11. Bezpośrednie i pośrednie formy antropopresji i ich wpływ na elementy ożywione (florę i szatę roślinną) oraz siedlisko (gleba)

12-13. Flora i szata roślinna jako wskaźnik przeobrażeń antropogenicznych w krajobrazie

14-15. Ochrona krajobrazu - podstawy prawne, formy ochrony krajobrazu i jego elementów naturalnych (zasoby flory i fauny, siedliska) i kulturowych (zabytki kultury materialnej i duchowej)

Tematyka ćwiczeń audytoryjnych (15 godz.):

1-2. Czytanie krajobrazu - identyfikacja naturalnych i kulturowych elementów krajobrazu w różnych warunkach siedliskowych i przy różnym poziomie przeobrażeń antropogenicznych, ocena wartości poszczególnych elementów oraz współczesne zagrożenia dla nich

3-4. Granice w krajobrazie i korytarze ekologiczne; identyfikacja i znaczenie

5-6. Wybrane metody oceny stopnia antropopresji na poziomie fitocenoz - ocena zagrożenia zasobów roślinnych w wyniku udeptywania runa (wyznaczanie granicznego obciążenia runa metodą Kostrowickiego, gatunki o różnej podatności na uszkodzenia mechaniczne)

7-8. Wykorzystanie metody wielozmysłowej percepcji krajobrazu (percepcja wzrokowa, słuchowa, dotykowa, węchowa, ruchowa); pozytywne i negatywne sygnały wytwarzane przez krajobraz i jego elementy i ich przydatność w ocenie krajobrazu na potrzeby rekreacji

9-15. Autorskie zespołowe (2-osobowe) prezentacje dotyczące wybranych krajobrazów z uwzględnieniem identyfikacji elementów strukturalnych: naturalnych i antropogenicznych, oceny ich przydatności dla celów turystyki i rekreacji oraz rozpoznanie zagrożeń związanych z istniejącym lub potencjalnym poziomem antropopresji

Statystyka przedmiotu:

1. Liczba godzin oraz punktów ECTS - przedmiot obowiązkowy Godziny: -; ECTS: -

2. Liczba godzin oraz punktów ECTS - przedmiot do wyboru Godziny: 75; ECTS: 3

3. Łączna liczba godzin oraz punktów ECTS, którą student uzyskuje poprzez bezpośredni kontakt z nauczycielem akademickim (wykłady, ćwiczenia, seminaria....) Godziny: 30; ECTS: 1,2

4. Łączna liczba godzin oraz punktów ECTS, którą student uzyskuje na zajęciach praktycznych np. laboratoryjne, projektowe, terenowe, warsztaty Godziny: 15; ECTS: 0,6

5. Przewidywany nakład pracy własnej (bez udziału prowadzącego lub z udziałem w ramach konsultacji) konieczny do realizacji zadań programowych przedmiotu. Godziny: 45; ECTS: 1,8

Literatura:

1. Richling A., Solon J. 1996. Ekologia krajobrazu. Wydawnictwo Naukowe PWN.

2. Wysocki Cz., Sikorski P. 2005. Fitosocjologia stosowana. Wydawnictwo SGGW

3. Pietrzak M. (red.) 2000. Granice krajobrazowe. Podstawy teoretyczne i znaczenie praktyczne. Problemy Ekologii Krajobrazu, t. 7.

4. Żarska B. 2005. Ochrona krajobrazu. Wydawnictwo SGGW.

5. Konopka M. (Red.). 2001. Każde miejsce ma swoją historię. Fundacja Fundusz Współpracy, Poznań, wyd. II. ss. 112.

6. Cieszkowska A. (Red.) 2004. Płaty i korytarze jako elementy struktury krajobrazu - możliwości i ograniczenia koncepcji. Problemy Ekologii Krajobrazu, t. XIV. Wyd. SGGW.

7. Korytarze ekologiczne w Małopolsce. 2005. Pr. zb. Instytut Nauk o Środowisku UJ, Instytut Ochrony Przyrody PAN.

8. Geoekologia i ochrona krajobrazu. Leksykon. 2004. Pr. zb. Wyd. UW.

9. Wolski K., Szymura M., Gierula A. 2006. Wybrane zagadnienia z ekologii krajobrazu. Wyd. Akademii Rolniczej we Wrocławiu,

Fudali E. 2009. Antropogeniczne zmiany w ekosystemach. Transformacje roślinności. Wyd. Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu.

Efekty uczenia się:

Wiedza:

student:

- posiada wiedzę teoretyczną na temat krajobrazu, jego elementów składowych (rzeźba terenu, zadrzewienia, woda) i ich znaczenia dla wartości turystyczne i rekreacyjnej krajobrazu, a także zagrożenia dla krajobrazu związane z różnymi formami antropopresji

- zna istotne cechy zbiorowisk roślinnych (leśnych i wybranych łąkowych i murawowych) decydujące o ich przydatności dla potrzeb rekreacji

- zna konsekwencje bezpośredniego i pośredniego wpływu czynników antropogenicznych związanych z rekreacją i turystyką na elementy ożywione krajobrazu (florę i szatę roślinną)

- zna założenia i praktyczne wykorzystanie wybranych metod badawczych stosowanych do waloryzacji krajobrazu na potrzeby turystyki i rekreacji oraz do oceny wpływu antropopresji na elementy krajobrazu

- zna najważniejsze obowiązujące regulacje prawne odnoszące się do ochrony krajobrazu oraz formy ochrony krajobrazu i jego elementów

Umiejętności:

- student posiada umiejętność rozpoznania i opisu krajobrazu pierwotnego, naturalnego, kulturowego, zdewastowanego

- posiada umiejętność praktycznego przygotowania prezentacji na temat istotnych elementów krajobrazu, jego przydatności do celów rekreacji i turystyki oraz wskazania zagrożeń związanych z różnymi formami antropopresji

Kompetencje społeczne:

- potrafi rozwiązywać postawione zadania i pracować w małym zespole

- potrafi w atrakcyjnej formie prezentować walory krajobrazowe przydatne w kreowaniu zainteresowania klientów ofertą agroturystyczną

- student jest świadomy potencjalnych negatywnych skutków wpływu różnych form antropopresji na krajobraz i jego składowe

- rozumie potrzebę ustawicznego monitorowania skutków wpływu turystyki i rekreacji na stan zasobów naturalnych decydujących o walorach krajobrazu

Metody i kryteria oceniania:

Zaliczenie wykładów:

- na podstawie pisemnego sprawdzianu wiedzy, ograniczonego czasowo (zadania problemowe)

Zaliczenie ćwiczeń: na podstawie ocen formujących:

- z pisemnego sprawdzianu dotyczącego omawianych zagadnień

- z prezentacji przygotowanych przez 2-osobowe zespoły studentów, dotyczących zagadnień uwzględniających walory krajobrazu, tj. przydatność dla turystyki (agroturystyki) oraz istniejące i potencjalne zagrożenia elementów naturalnych i antropogenicznych wybranych krajobrazów kulturowych Polski (propozycje studentów).

Kryteria oceny prezentacji obejmują: aspekty merytoryczne (znajomość zagadnienia, zrozumienie prezentowanej problematyki), formalne (dobór źródeł i ich wykorzystanie, spójność elementów prezentacji), samodzielność (wybór prezentowanego obszaru, autorstwo zebranych materiałów np. fotografie, samodzielność interpretacji), forma i jakość prezentacji.

Końcowa ocena zaliczenia ćwiczeń jest średnią z ocen formujących

1. Ocena niedostateczna (2,0): wystawiana jest wtedy, jeśli w zakresie co najmniej jednej z trzech składowych (W, U lub K) przedmiotowych efektów kształcenia student uzyska mniej niż 50% obowiązujących efektów dla danej składowej.

2. Ocena dostateczna (3,0): wystawiana jest wtedy, jeśli w zakresie każdej z trzech składowych (W, U lub K) efektów kształcenia student uzyska przynajmniej 50% obowiązujących efektów dla danej składowej.

3. Ocena ponad dostateczna (3,5): wystawiana jest na podstawie średniej arytmetycznej z trzech składowych (W, U lub K) efektów kształcenia (średnio 61-70%).

4. Podobny sposób obliczania ocen jak przedstawiony w pkt. 3 przyjęto dla ocen dobrej (4,0 - średnio 71-80%), ponad dobrej (4,5 - średnio 81-90%) i bardzo dobrej (5,0 - średnio >90%).

UWAGA: Prowadzący zajęcia, na podstawie stopnia opanowania przez studenta obowiązujących treści programowych danego przedmiotu, w oparciu o własne doświadczenie dydaktyczne, formułuje ocenę, posługując się podanymi wyżej kryteriami formalnymi.

Przedmiot nie jest oferowany w żadnym z aktualnych cykli dydaktycznych.
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie.